Afbeelding 3 Afbeelding 4
Afbeelding 5

Plofkippen zijn net vleeskuikens

Afbeelding 1
Plofkippen kent u vast van de Wakker Dier-posters op de stations. Vleeskuikens die in overvolle megastallen in een paar weken tijd worden volgepropt met voer en antibiotica om - zodra ze door hun poten zakken - als kipfilets naar de supermarkt te gaan. Dat is tenminste het beeld dat bij steeds meer Nederlanders ontstaat. Maar: wie heeft er nu eigenlijk weleens zo’n plofkip gezien? Wij (Jong EL&I) niet in ieder geval. En dus gingen we op initiatief van Jan Klink (DG Agro, Directie Europees Landbouwbeleid en Voedselzekerheid) eens op bezoek bij twee boeren.

Twee bedrijven bezochten we. Eerst het bedrijf van boer A, een ondernemer in hart en nieren. In twintig jaar is zijn bedrijf gegroeid van 60.000 vleeskuikens naar het duizelingwekkende aantal van 450.000.

Pootjes
Het eerste dat een leek opvalt, is dat de kuikens verdeeld zijn over liefst tien stallen. Wat al gelijk duidelijk maakt dat een megastal in dit geval simpelweg neerkomt op een groter aantal ‘normale’ stallen. Het is druk in de stal, maar de kuikens kunnen gewoon naar eigen gerief rondbanjeren, soms wat onhandig over elkaar struikelend. Gevraagd naar kuikens die door hun pootjes zakken, geeft de boer een duidelijk antwoord: “Gebeurt nauwelijks, want als ze door hun poten zakken kunnen ze niet meer bij hun voer en groeien ze niet meer. En wat heb ik daar nou aan?” Fair enough. Alles gaat volgens cycli van zeven weken: van aankomst tot slacht.

Ook bij nadere inspectie bleken de vleeskuikens eigenlijk best normaal. OK, voor vier weken hadden ze al een aardige omvang bereikt en waren de kipfiletjes al duidelijk zichtbaar door het dunne verenkleed. De vruchten van 70 jaar fokprogramma’s zullen we maar zeggen. Tegelijkertijd viel het ons mee dat de snavels nog gewoon intact waren. Anders dan leghennen zijn vleeskuikens erg vriendelijk tegen elkaar, zo wordt ons uitgelegd.

Duurzame weg
Na de warmtewisselaar en de luchtwasser te hebben bewonderd, gaan we door naar boer B. Hij pakt het iets bescheidener aan met 170.000 vleeskuikens, maar heeft daar nog altijd vijf flinke stallen voor staan. Boer B combineert zijn kuikens met een akkerbouwbedrijf. Het graan dat hij oogst, gaat rechtstreeks de opslag in om later door het kippenvoer gemengd te worden. In combinatie met zonnepanelen en hypermoderne ventilatiesystemen is hij aardig op de duurzame weg.

Overstappen op een wat langzamer groeiend kippenras ziet de Brabander echter niet zitten. Dat is minder duurzaam: het kost meer grondstoffen voor hetzelfde resultaat. En hij verdient er minder aan - niet onbelangrijk in een bedrijfstak waar alles draait om het zo laag mogelijk houden van de kostprijs.

Datzelfde speelt met het toepassen van antibiotica. Beide boeren doen dat alleen als het echt nodig is. Ook antibiotica kosten immers geld. Probleem is vooral dat je het niet individueel kunt toedienen. Bij 60 zieke kuiken krijgen dus gelijk alle 30.000 ‘stalgenoten’ een dosis. Edoch, de mannen lagen mooi op schema wat betreft de reductie van het gebruik met 50 procent ten opzichte van 2009.

Markt
Wat hebben we nu geleerd? De situatie ziet er in de praktijk minder dramatisch uit dan weleens wordt voorgesteld in de media. En toch knaagt er iets. Aan de ondernemers ligt het niet. Zij spelen met een bewonderenswaardige ondernemersgeest in op de markt. Een markt die het efficiënt houden van kippen op een enorme schaal de moeite waard maakt. Hoewel moeilijk aan te tonen, lijken de kuikens het ook allemaal wel best te vinden in hun vloerverwarmde stallen.


Toch vraagt een deel van de burgers zich af of we dit wel zo moeten willen. Als deze verontwaardiging net zo groot zou zijn als de mate van consequent handelen door de consument, zou de helft nu aan de Albert Heijn Puur&Eerlijk zitten. Toch is dat niet het geval. Consumenten kiezen ondanks alles vaak voor het goedkoopste stukje vlees. Zolang dat zo blijft doen we er beter aan een nuchter verhaal te vertellen over onze plofkippen: zo zorgen we ervoor dat u voor een paar euro kip op uw bord krijgt. Consumeren is accepteren. [Kees Verbogt]

Afbeelding 2
Powered by TKW Media